ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΣΚΑΛΩΣΙΑΣ

Η ΙΣΤΟΡΗΣΗ ΕΝΟΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΝΑΟΥ

Ο Γιώργος Κόρδης με την ομάδα των συνεργατών του ζωγραφίζει τον Ορθόδοξο ναό των τριών Ιεραρχών στην Βουδαπέστη και καταγράφει ένα Ημερολόγιο Σκαλωσιάς: από τα πιο πρακτικά θέματα μέχρι τη θεολογία, συνθέτει ένα καλλιτεχνικό αποτέλεσμα και μοιράζεται με τον αναγνώστη προβληματισμούς διαλεγόμενος με το παρελθόν και το παρόν.

Πώς άραγε σήμερα ένας ναός της κεντρικής Ευ¬ρώπης ιστορείται; Με ποιο σκεπτικό διαμορφώνεται το εικονογραφικό πρόγραμμα, με ποια αισθητική αποδίδονται τα πρόσωπα και θέματα της Θείας Οικονομίας; Είναι αρκετό να επαναλάβουμε αυτούσια όσα έγιναν στο παρελθόν; Λειτουργούν αυτά σήμερα;

Κι αν είναι να βγούμε από την πεπατημένη και ασφαλή οδό, με ποια κριτήρια θα κάνουμε νέες επιλογές, με ποιους οδοδείκτες θα πορευτούμε, με ποια φώτα πορείας θα πλεύσουμε μέσα στο σκότος άγνωστων υδάτων για να μην χαθούμε σε ιδιωτεία που φέρνει σε μια μη λειτουργική τέχνη και σε αισθητική αχρηστία ή σε μια μουσειακή αναπαράσταση που επίσης είναι χωρίς πραγματική λειτουργία μέσα σε έναν σύγχρονο κόσμο;

Ο ναός είναι, κατά τον άγιο Γερ¬μανό Κωνσταντινουπόλεως, επί¬γειος Παράδεισος στον οποίο ο ίδιος ο ίδιος ο Χριστός κατοικεί και περπατάει. Αυτήν την πίστη πρέπει να την υπηρετούν όλες οι τέχνες που έρχονται να υπηρετήσουν τη χριστιανική λατρεία. Αυ¬τό πρέπει να έχει κατά νου και ο αρχιτέκτονας και ο ζωγράφος, αλλά και οι γλύπτες και όσοι ασχολούνται ακόμη και με το φως και τον ήχο του ιερού ναού. Να μπορέσουν, δηλαδή, να φτιάξουν μια κατασκευή, μια εικαστική εγκατάσταση η οποία θα εκφράζει αι¬σθητώς, δηλαδή ως εμπειρία αι¬σθήσεων, ότι ο χώρος στον οποίο εισέρχονται είναι εικόνα Πα¬ρα¬δείσου, μια πρόγευση των ποιοτήτων του Παραδείσου.

Αυτό πρακτικά σημαίνει πως ο χώρος και ο τρόπος με τον οποίο ο ναός ολοκληρώνεται στη ζωγραφική ή με τη ζωγραφική, πρέπει να έχει ποιότητες που να αναγάγουν όσους εισέρχονται και μετέχουν στα ιερά της Εκκλησίας Μυστήρια και στις Ακολουθίες, σε μια εμπειρία που λογίζεται ως πρόγευση Παραδείσου.